BestuurdersBlog september 2017 – Behandel een leerling als je eigen kind

Soms lukt het even niet met een leerling op een reguliere basisschool. Hoe graag de leerling, ouders en de school het ook willen: soms is het beter voor alle partijen als de leerling naar een andere basisschool gaat. Ook al hebben scholen formeel een ‘zorgplicht’ sinds ‘passend onderwijs’ in 2014 haar intrede deed, honderd procent inclusief onderwijs – alle kinderen ongeacht hun ondersteuningsbehoefte naar dezelfde school – was, is en blijft een utopie. Daarom is het fijn dat er andere scholen zijn, zowel reguliere basisscholen als de meer specialistische scholen, die gezamenlijk een dekkend netwerk vormen zodat de leerling altijd kan rekenen op een ononderbroken schoolcarrière.

Dit beoogde, dekkende netwerk vertoont in de huidige praktijk helaas nog de nodige lekken en gaten. Alle kinderen hebben weliswaar recht op onderwijs, maar toch zitten er kinderen thuis – verstoken van een passende onderwijsplek. Ook zijn er kinderen die van de ene naar de andere school worden verplaatst, negatief gezegd: worden rondgepompt in de ijdele hoop dat de volgende school wél matcht. En waar mijn klomp ook van breekt, zijn kinderen die heel kort voor de zomervakantie worden aangemeld voor een plek in een specialistische school van bijvoorbeeld Biezonderwijs. Deze aanmelding moet worden beoordeeld en verwerkt door een samenwerkingsverband voor passend onderwijs. Maar als deze aanmelding pas zo laat bij zo’n samenwerkingsverband binnenkomt, komt het voor dat men pas na de ‘grote vakantie’ kan beslissen of het kind daadwerkelijk bij een specialistische school kan worden ingeschreven.

In de praktijk betekent dat dus ruim zes weken onzekerheid voor kind en ouders. Zes lange weken waarin je als jongen of meisje van jonger dan 13 jaar niet weet hoe je nieuwe school eruit ziet, wie je nieuwe juf of meester wordt, welke klasgenootjes en misschien wel vriendjes je daar ontmoet et cetera. De eerste vraag die ik mezelf stel als ik erover nadenk is ‘Waarom doen wij volwassenen dit kinderen aan?’. Soms gevolgd door een tweede vraag ‘Zou ik dit mijn eigen kind ook aandoen?’. Ik ga ervan uit dat de betreffende scholen die kinderen pas zo laat in de maand juli aanmelden, dit vanuit de beste intenties doen. Ze hebben zich doorgaans enorm ingespannen om te zorgen dat het betreffende kind wél op school kan blijven en zien een overstap naar een andere school begrijpelijk pas als de laatste stap in het proces. Maar toch. Toch blijft het aan me knagen. Is het niet mogelijk om eerder als basisschool met ouders tot de conclusie te komen dat een nieuwe school misschien een betere plek is? Dat betekent impliciet ook dat een school eerder aangeeft dat ze hulp nodig heeft of haar eigen grenzen duidelijk maakt.

Wij vinden het helemaal niet erg als een basisschool ons als Biezonderwijzers om hulp vraagt. Dat is juist een teken van sterkte, niet van zwakte. Preventief werken in plaats van curatief is in belang van het kind en daarmee ook in ons aller belang. Voorkomen dat de ‘mismatch’ tussen kind en school zo ernstig wordt dat een kind zich écht niet meer welkom voelt op de school van herkomst. Samen kunnen we dat realiseren! Zo ben ik trots op de samenwerking met onze samenwerkingspartner Xpect Primair in de pilot ‘Ont-wikkelkracht’. Een praktische manier om gerichter en vroeger samen te werken aan een ononderbroken ontwikkeling van kinderen. Op het moment dat een kind in de knel dreigt te raken, zoeken reguliere en speciale scholen met elkaar de verbinding en gaan ze samenwerken. Ik hoop dat we dat de komende jaren nóg meer en wellicht nóg beter kunnen doen met alle reguliere basisscholen in Midden-Brabant. En dat voor de zomervakantie van 2018 geen kinderen meer op het laatste moment in onzekerheid hoeven te verkeren. Dat zou ik, als ik vader was, mijn eigen kind namelijk ook toewensen.

Dave Ensberg-Kleijkers